25 Tháng 5
24 Tháng 5
Nghe theo lời PR của anh bạn Lê Khánh Ngọc trên FB, tôi quyết định đi tham quan Vườn quốc gia Xuân Thủy trong sáng nay .
Bốn giờ sáng, chúng tôi rời Hà Nội. Chiếc xe con lướt đi khi trời Hà Nội còn tối đen. Ánh đèn điện vàng vọt chiếu sáng các con đường Hà Nội là vật thể duy nhất tiễn đưa chúng tôi lên đường . Chúng tôi ra đi để tránh cái nóng nực oi bức đang đầu độc bầu không khí Hà Nội, tránh một Hà Nội ồn ã và bụi bặm, một Hà Nội giao thông lúc nào cũng căng thẳng như một sợi dây đàn sắp đứt . Và để đến một địa danh mới không xa Hà Nội nhưng lạ lẫm và rất hấp dẫn bởi những gì Lê Khánh Ngọc đã tung lên trên Facebook
Bình minh rạng rỡ phía biển Đông
Trong ánh bình minh đang lên, bầu trời từ đen xám, trở thành hửng dần rồi ửng hồng và cuối cùng bừng sáng. Trên đường đi, tôi tranh thủ lấy máy chụp hình những cảnh trí hai bên đường , một sự khám phá cảnh bình minh không dễ gì có dịp thực hiện
Năm giờ ba mươi phút, dừng chân tại quán bún tổng hợp ngay trước nhà thờ Nam Định trên phố Trần Hưng Đạo . Quán ăn này đã có thương hiệu từ lâu.Một bát bún nóng hổi , thơm phức với thịt lợn xá xíu , thịt gà, thịt bò, , mọc giò và mọc thịt băm nhưng giá chỉ có ba chục ngàn đồng. Ăn xong vẫn còn đủ thì giờ chụp ảnh nhà thờ Nam Định còn sẫm màu của đêm tối nhưng đã sáng bừng ánh bình minh ở phía sau lưng
Trên đường đi Xuân Thủy, còn vô tình bắt gặp những đám mây đẹp kì thú khác mà tôi đặt tên là đám mây hình vẩy rồng. Phải chăng con rồng mây này đang bay về tiên giới sau khi xuống vui vầy dưới hạ giới cùng chúng ta ?
Trời sáng dần. Qua cầu Lạc Quần, hỏi thăm một anh lái taxi đường về Ngô Đồng để đi vườn Quốc gia. Anh tài xế nhiệt tình chỉ đường: Đi đến tượng đài ông Trường Chinh thì rẽ tay phải và cứ đi thẳng. tuy đường hơi xấu đấy, anh cảnh báo.
Theo sự chỉ dẫn này, chiếc xe ì ạch bò trên con đường hẹp , nham nhở những đống đá đang chờ để sửa chữa và rất khó tránh nhau khi có hai chiếc xe đi ngược chiều
Cuối cùng thì cũng đến được ngôi nhà Trụ sở của vườn Quốc gia. Hoành tráng giữa đất trời bao la là cảm tưởng đầu tiên khi đậu xe trên sân của quần thể ban quản lý vườn quốc gia mặc dầu gọi nhiều lần đến số điện thoại 03503 741 501 nhưng không có ai nhấc máy . Một cán bộ của ban quản lý tên Chiều giải thích máy chủ hỏng. Hỏng nhưng sao chuông vẫn kêu. Anh ta chữa cháy bằng cách cho tôi số điện thoại di động ,giới thiệu cho chúng tôi nghe toàn cảnh vườn quốc gia trên sa bàn và giới thiệu một người bạn tên Phương ở cách đó ba cây số trong một Trạm làm việc của vườn quốc gia nằm giữa vùng lõi
Cũng nhiệt tình như Chiều, Phương hướng dẫn chúng tôi thuê xuồng máy đi tham quan . Đâu đâu cũng thấy kênh rạch, những đầm tôm ,đầm ngao, những chòi canh thủy sản của bà con. Hai bên bờ các con kênh có rất nhiều con còng , một loài cua bé tí tẹo chỉ bằng cái móng tay móng chân có hai chiếc càng đỏ , nó rất tinh ranh, chỉ khẽ nghe tiếng động nhẹ là nhanh như chớp lủi ngay xuống lỗ .
Từ kênh nhỏ chúng tôi ra sông Trà, một nhánh của sông Hồng đổ ra biển Đông tại cửa Ba Lạt. Ở nơi cửa sông này , đất trời thật mênh mông. Nắng và gió mát rượi mơn man đôi má cho dù trời nắng to và nhiệt độ lúc này ở Hà Nội phải đến bốn chục . Thế là sau lần đi Bát Xát Lào Cai đến “nơi con sông Hồng chảy vào đất Việt”, hôm nay mình lại được đến nơi con sông Hồng chảy vào biển lớn
Hai bên bờ sông Trà là rừng xú vẹt, xa xa là cồn cát và những hàng phi lao mà theo lời kể của Phương đó là nơi cư trú ưa thích của các loài chim di trú từ phương Bắc về tránh rét . Vào tháng 9 âm lịch trỏ đi , khi gió mùa đông bắc ùa về , nơi đây là sân chim lớn với đủ các loại cá thể di trú đến từ Siberi của nước Nga xa xôi, từ Hàn Quốc, Nhật Bản họp mặt với các loài chim bản địa mà tiêu biểu của vườn quốc gia Xuân Thủy là cò mỏ thìa. Còn hôm nay bói không ra một chú chim nào. Quan sát mãi mới chộp được một chú cò đang mệt mỏi ngủ, hai cánh chim lạ đơn độc bay trên bầu trời , khác hẳn những tấm ảnh mà Lê Khánh Ngọc đã giới thiệu trên FB. Nhưng không sao, được đi lại trên các con kênh rạch , trên dòng sông nơi cuối bể chân trời, được hít thở không khí trong lành không dễ gì có được đã là quý lắm rồi.
Trên bờ con sông Trà, chơ vơ một chiếc thuyền gỗ vỡ nát. Phương kể đó là một chiếc tầu cá của ngư dân bị cơn bão số 8 năm 2012 hất lên bờ . Xa xa nơi cưả bể Ba lạt, một ngọn hải đăng cao hùng vĩ suốt ngày đêm phát ra ánh sáng báo hiêu cho tầu bè qua lại
Rời xuống máy, chúng tôi trèo lên một chòi cao 15 mét. Từ đây có thể phóng tầm mắt quan sát toàn cảnh vùng lõi của vườn quốc gia. Theo Phương , vào mùa chim di trú, từ đây dùng ống nhòm chuyên dụng có thể quan sát đàn chim với rất nhiều cá thể quý hiếm. Tôi tin lời Phương. Đến mùa đông này lại trở lại vườn quốc gia này lần nữa thôi
Quả thật đây là vùng du lịch sinh thái tuyệt vời mà muốn đi hết phải dùng cano loại lớn và thời gian nhiều hơn một ngày . Phải quay trở lại đây thôi vì những con người ở đây rất chân chất, rất đáng yêu. Từ hai anh bạn trẻ cán bộ của vườn quốc gia đến ông lái xuồng, ông chủ trang trại nuôi ngao. Một con người suốt ngày sống cùng nắng và gió mà tôi đã sẵn sàng cởi áo để chụp chung với ông một tấm ảnh hai đứa ở trần để kỉ niệm. Ngay cả chị bán cua ốc cũng rất đáng yêu. Cua của chị chỉ buộc càng bằng một chiếc lạt nhỏ khác hẳn với bó dây to đùng lại còn nhét đầy cát cho nặng cân của các con cua bán ở Hà Nội
Chia tay ông chủ đầm Ngao, trên đường xuống xuồng trở về mình giẫm lên tấm gỗ mục bị ngã “chổng bốn vó” theo đúng cả nghĩa đen và nghĩa bóng. Mông nện xuống bùn mềm nên chỉ bị bẩn quần , chân giơ lên trời. May mà chỉ bị sứt sẹo tí chút nơi ống quyển . Phải chăng đó cũng là một thứ tai nạn nghề nghiệp
11 trưa chúng tôi đến Quất Lâm vì nghe nói ở đây đang có Lễ hôi thả diều vui lắm . Vậy là tự nhiên một mũi tên trúng hai đích, nhưng tôi sẽ không nói nhiều về chuyện diều diếc ở đây vì chủ đích của chuyến đi hôm nay là vườn quốc gia Xuân Thủy.
Hỏi ông chủ quán cơm , được biết để đến Xuân Thủy nên đến Quất Lâm trước rồi từ đây đến quán ăn Quê Hương có con đường rẽ trái đi thẳng đến Vườn Quốc gia mà ngắn được hai chục cây số và điều quan trọng là đường tốt hơn nhiều. Điều này Lê Khánh Ngọc chưa biết, anh lái taxi cũng chưa biết , bạn nào có ý định đi Xuân Thủy nên đi theo đường này và nhớ đừng đi vào ngày “khất việc” ngày đông đảo bà con đồng bào công giáo ở Giao thủy, Xuân Trường tránh không ra đồng làm việc .
Chủ nhật 19 tháng 5
17 Tháng 5
Thơ Trần Mạnh Hảo
Lời dẫn : Ngày 16-5-2013, tòa án tỉnh Long An đã tuyên phạt Nguyễn Phương Uyên, cô sinh viên 20 tuổi 06 năm tù và 03 năm quản thúc vì tội yêu nước rải truyền đơn chống bọn xâm lược Trung Quốc
Nguyễn Phương Uyên đứng trước tòa
Em xinh hơn mọi loài hoa trên đời
Em không phải đóa mặt trời
Mà sao bóng tối rụng rời vây quanh
Trước vành móng ngựa gian manh
Phương Uyên chợt mọc lên thành đóa sen
Trái tim yêu nước thắp đèn
Phương Uyên em giữa bùn đen sáng lòa
Em là nụ, em là hoa
Bởi yêu nước phải ra tòa em ơi
Đưa tay chúng tính che trời
Làm sao che nổi nụ cười trinh nguyên
Tư do tuyên án bạo quyền
Cám ơn mẹ sinh Phương Uyên tuyệt vời
Bỏ tù hoa, bỏ tù người
Bỏ tù đất nước giống nòi quê hương
À ơi nước Việt đau thương
Ngủ đi những đóa hoa đương ngồi tù….
Sài Gòn ngày 17-6-2013
T M H
14 Tháng 5
Huy Đức
Thay vì bỏ phiếu chuẩn thuận ba ứng cử viên do Bộ chính trị đưa ra, Trung ương đã đề cử thêm rất nhiều người. Kết quả, sau 3 vòng bỏ phiếu, hai ứng cử viên do Bộ chính trị trình đã thất cử.
Chiến thuật làm loãng phiếu bằng cách đưa thêm ứng cử viên từng được “áp dụng” hồi tháng 1-2009, đánh rớt cơ hội vào Ban bí thư của Tướng Lê Thế Tiệm.
Nhưng không chỉ đơn giản là gạch bỏ Vương Đình Huệ hay Nguyễn Bá Thanh, lần này, dường như đang có nhiều Trung ương ủy viên muốn giành lại quyền quyết định (theo điều lệ) của Trung ương thay vì cam lòng biểu quyết như cơ quan chấp hành của Bộ chính trị.
Tự rút lui
Trong lịch sử bầu bán của Đảng cộng sản Việt Nam, những người không được Bộ chính trị hoặc Ban chấp hành Trung ương giới thiệu, khi được các đại biểu hoặc các ủy viên trung ương khác giới thiệu, đều tự giác rút lui hoặc được yêu cầu rút lui.
Không cần chờ tới Đại hội hay Hội nghị trung ương, một nhân vật đã được Bộ chính trị, được tổng bí thư hoặc có thời chỉ cần được Lê Đức Thọ “chấm” là chắc chắn vào Trung ương, thậm chí vào những vị trí cao hơn trong Đảng.
Dưới thời Tổng bí thư Đỗ Mười, có những câu chuyện làm nhân sự nghe cứ như giai thoại: Trước Đại hội VIII (1996), ông Đỗ Mười cho gọi một vị phó thủ tướng tới bảo: “Kỳ này tôi nghỉ anh thấy sao?”. Vị phó thủ tướng, vốn là một trí thức lịch lãm, chân thành hỏi lại: “Ai sẽ thay anh?”.
Kết quả, ông bị loại ra khỏi danh sách tái cử. Ông Đỗ Mười lại cho mời một nhà lý luận bảo thủ tới và khi ông vừa dứt lời thì nhà lý luận này liền đập tay xuống bàn: “Trời ơi, đất nước đang như thế này anh nghỉ làm sao được”. Kết quả, nhà lý luận giữ được ghế ủy viên Bộ chính trị.
Ngày 19-6-1996, tại Hội nghị Trung ương 12 (Hội nghị trước khi Đại hội VIII bắt đầu), Tổng bí thư Đỗ Mười đã yêu cầu Trung ương đưa vào danh sách đề cử ủy viên Bộ chính trị hai nhân vật bị Hội nghị Trung ương 11 đưa ra và yêu cầu tái cử thêm hai ủy viên Bộ chính trị quá tuổi, Đoàn Khuê và Nguyễn Đức Bình. Tuy bị ba uỷ viên trung ương phản ứng, khi ông yêu cầu “giơ tay biểu quyết”, đa số Trung ương phải “chấp hành” ý kiến của ông. Sau Đỗ Mười, không có tổng bí thư nào có khả năng thô bạo với Trung ương như thế.
Từ Đại hội VI bắt đầu có chuyện ứng cử viên được đề cử bởi Ban chấp hành Trung ương bị thất cử ở trong đại hội. Hai nhân vật “tạo tiền lệ” là Tố Hữu (từng được Lê Duẩn chọn kế vị Tổng bí thư) và Hoàng Tùng, khi ấy đang là Bí thư trung ương Đảng. Năm 2011, Trung ương cũng từng đánh rớt một nhân vật được Bộ chính trị tái cơ cấu, Hồ Đức Việt, và Đại hội cũng đã không bầu Phạm Gia Khiêm một người được đưa vào danh sách chính thức của Trung ương.
Càng về sau, càng có nhiều ứng cử viên “giới thiệu thêm” được đưa vào danh sách bầu. Nhưng, cho dù danh sách ứng cử viên có đông hơn thì xác suất thất cử của các ứng cử viên được Bộ chính trị, Trung ương trình ra là rất thấp.
‘Người của thiểu số’
Ông Nguyễn Phú Trọng là “người của thiểu số” ngay khi bắt đầu trở thành Tổng Bí thư. Ông ủng hộ “chế độ công hữu về tư liệu sản xuất” trong khi chiều 18-1-2011, 61,70% đại biểu của Đại hội XI đã chọn định nghĩa đặc trưng của chủ nghĩa xã hội là “có nền kinh tế phát triển cao dựa trên lực lượng sản xuất hiện đại với quan hệ sản xuất tiến bộ và phù hợp”.
Việc Đại hội không coi “sở hữu công” như là một đặc trưng chủ yếu của chủ nghĩa xã hội lẽ ra phải có giá trị như một hành động vứt bỏ vòng kim cô cuối cùng của Marx (căn cứ theo Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản).
Ông Trọng có thể đã có một vị trí lịch sử khác nếu ông “phục tùng đa số” như ông tuyên bố khi nhận chức Tổng bí thư, đẩy mạnh tư nhân hóa khu vực kinh tế quốc doanh và trao quyền sở hữu ruộng đất cho nông dân. Nhưng, Nguyễn Phú Trọng đã chứng tỏ một cách hùng hồn là ông không có khả năng nhận ra thời cuộc cho chính ông, đừng nói là cho đất nước.
Từ Hội nghị Trung ương Bốn, ông Nguyễn Phú Trọng rõ ràng đã có nỗ lực để trở nên không tẻ nhạt như người tiền nhiệm của mình. Chỉnh đốn Đảng và chống tham nhũng là một lựa chọn khá được lòng dân. Nhưng, thay vì thừa nhận nguyên nhân tham nhũng là từ “lỗi hệ thống” để cải cách chính trị theo hướng dân chủ hơn; thay vì để cho Quốc hội và tư pháp được thực thi các quyền hiến định của mình, ông lại sử dụng những công cụ hết sức giáo điều trong khi trung ương không còn một đa số chỉ biết vâng lời như trước nữa.
Việc các cơ quan trung ương được cắt giảm chỉ còn sáu ban, kể từ năm 2006, là kết quả của gần hai thập niên cải cách chính trị theo hướng “Đảng lãnh đạo nhà nước chứ không làm thay nhà nước”. Vậy mà tại Hội nghị Trung ương Năm, ông Trọng lại cho khôi phục Ban Nội chính và Ban Kinh tế trung ương (một ban chỉ mới được giải tán từ năm 2006).
Sau khi Hội nghị trung ương Sáu đồng ý “cơ cấu” chức ủy viên Bộ chính trị cho các trưởng ban. Thay vì bầu bổ sung Bộ chính trị trước, Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng đã có những bước đi “chắc ăn”: Bổ nhiệm Nguyễn Bá Thanh và Vương Đình Huệ làm trưởng ban rồi mới đưa ra Trung ương bầu bổ sung. Kết quả cả hai đều không đắc cử.
‘Nổi loạn’
“Nếu như tiến trình tranh cử trong đảng diễn ra công khai, thì người thực sự tài hơn trong đội ngũ hiện tại sẽ vượt lên; đội ngũ kế cận sẽ tự nó xuất hiện chứ không phải chỉ những kẻ biết làm vừa lòng cha chú được cơ cấu.”
Đây không chỉ là vấn đề tiêu chuẩn cá nhân của ông Huệ hay ông Thanh mà là “sự nổi loạn” của các ủy viên trung ương. Có lẽ không mấy trung ương ủy viên không từng mơ tới chiếc ghế trong Bộ chính trị cao sang, và giờ đây không ít người trong số họ không muốn chỉ ngồi nhìn những kẻ có tiền qua mặt mình, hoặc không muốn chấp nhận nguyên lý “mười năm phấn đấu không bằng một lần cơ cấu”.
Sau thất bại ở Trung ương Bảy, lẽ ra ông Trọng và Bộ chính trị phải nhận ra trong Đảng đã tự diễn biến, các phương thức chính trị cổ hủ đã không còn thích hợp với thực tiễn hiện nay. Thời kỳ các lãnh tụ áp đặt niềm tin cá nhân lên toàn đảng, toàn dân tộc đã qua, ngay trong nội bộ của hệ thống toàn trị cũng cần phải có những chính trị gia thật sự.
Thay vì dừng lại để tìm một hướng đột phá, lấy phương thức vận động tranh cử để làm “công tác cán bộ trong tình hình mới”, Trung ương Bảy vẫn thông qua chiến lược nhân sự cho Đảng tới 2021 và vẫn dựa trên nguyên tắc “cơ cấu” và “quy hoạch”.
Năm 2001, khi Trưởng ban Tổ chức trung ương Nguyễn Văn An được cơ cấu làm Chủ tịch Quốc hội, tôi đặt vấn đề “tranh cử trong đảng” với ông.
Ông An lúc ấy cho rằng: “Tranh cử không khéo sẽ thành tranh giành, cục bộ. Hiện giờ trong Đảng mình chỉ bàn bạc dân chủ rồi phân công. Đảng phải làm sao đảm bảo có dân chủ mà trong Đảng vẫn giữ được sự thống nhất” (Thời báo Kinh Tế Sài Gòn 28-6-2001). Giờ đây, ông Nguyễn Văn An cũng phải nhận ra rằng chính “sự thống nhất” nếu còn thì chỉ để cho một số cá nhân lũng đoạn.
Nếu như tiến trình tranh cử trong đảng diễn ra công khai, thì người thực sự tài hơn trong đội ngũ hiện tại sẽ vượt lên; đội ngũ kế cận sẽ tự nó xuất hiện chứ không phải chỉ những kẻ biết làm vừa lòng cha chú được cơ cấu.
Đặc biệt, nếu tiến trình tranh cử bắt đầu nhiều tháng trước các dịp bầu bán, thì không cần “Nghị quyết trung ương Bốn”, các ứng cử viên sẽ giúp Đảng phát hiện tài sản nổi, tài sản chìm, bồ nhí, con rơi…Giúp dân chúng hiểu được kẻ nào đã ban hành những chính sách hại dân, hại nước. Chính sự “rạn nứt” do tranh cử sẽ tạo ra một tiền đề mới cho cải cách chính trị.
Bản chất của độc tài, toàn trị là đối lập với dân chủ. Tuy nhiên trong điều kiện đảng vẫn cứ một mình cầm quyền và dân chưa biết làm thế nào để thay đổi tương lai chính trị của mình thì áp dụng một số phương thức dân chủ trong đảng cũng giảm được cho nước, cho dân phần nào tai họa.
Bài viết được đăng lần đầu trên Facebook của tác giả, một nhà báo từ Việt Nam đang làm nghiên cứu tại Đại học Harvard, Hoa Kỳ.
4 Tháng 5
Tớ tên là Đinh Văn Khảo . Không hiểu sao cha mẹ mình khi sinh mình ra lại đặt cho mình cái tên là Khảo. Ối đứa bạn bè có tên đẹp như Hùng như Dũng …thế mà mình lại có cái tên chẳng hay ho chút nào. Lúc nào cũng như bị tra với khảo . Lớn lên , số phận lại đặt mình ngồi vào ghế của một ngôi trường xã hội học trong khi mình rất thích Toán Lý. Mà oái oăm thay, khi thi đỗ vào rồi, người ta không xếp cho mình học văn để trở thành nhà văn mà lại xếp mình học sử , mà lại là Khoa khảo cổ học chứ không phải Khoa Sử để trở thành nhà sử học nổi tiếng như ông Dương Trung Quốc . Ở Việt nam người ta toàn nêu tên các nhà sử học , giới thiệu họ vào các chức danh oai phong lẫm liệt từ Mặt trận Tổ quốc đến Quốc hội, chứ chưa thấy có nhà khảo cổ học nào được như vậy cả .
Làm nghề khảo cổ là phải dầm mưa dãi nắng , có khi xa nhà cả tháng trời, cả năm trời mà nói thật nhé :đói dài. Nếu Nhà nước không cấp tiền thì có mà ăn cám . Vì thế muốn tồn tại phải biết moi tiền của Nhà nước . Thấy chỗnào có mùi di tích là cả thày lẫn tớ phải lao đến ngay. Mang theo bản đồ này, giấy bút này , hồ sơ này . Ai biết được dưới mấy tầng đất kia có cái gì: cái chum, cái lọ hay mấy viên gạch. Thế thì cứ loa ầm lên; Dưới đó là di sản quốc gia . Mà động đến quốc gia thì các cụ lãnh đạo dù đã duyệt dự án này nọ rồi cũng phải xem xét lại nhất là khi thủ trưởng to nhỏ với mấy nhà báo ruột tung lên một đám hỏa mù .
Các vị lãnh đạo nhà ta dạo này cụ nào cũng nghiên cứu tâm linh . Hàng năm cứ đến ngày phát ấn Đền Trần là ngựa xe như nước áo quần như nêm. Ai cũng muốn hưởng lộc Đức Thánh Trần nên chẳng ai muốn và dám chống lại tâm linh, chống lại lịch sử cho dù chỉ bắn một phát đạn súng lục vào lịch sử cũng đã đủ chu di tam tộc rồi
Thủ trưởng của tớ biết rõ tâm can chư vị nên đã biết cách khai thác triệt để. Này nhé: Khi đào hố xây nhà Quốc hội, phát hiện mấy hàng gạch , mấy đốc nhà và một giếng cổ. Thế là một bản đồng ca được tấu lên “phát lộ di tích hoàng thành”. Ông Phạm Chuyên khi đó là Thiếu tướng , Giám đốc Công an Hà Nội lập tức đến nơi, vục tay xuống giếng nước đưa lên mũi ngửi xem nó có tanh hay không thế là có anh nhà báo “bồi bút” tung lên thành “quan giám hộ thành Hà Nội uống nước của Tổ tiên để lại “. Nói thật nhé, bố bảo ông Phạm Chuyên dám uống thử một ngụm nước lưu cữu hàng trăm năm.Nếu ông có uống thì đảm bảo ông đi bệnh viện tức thì vì té re tháo tỏng
Thế rồi Quốc hội phải chịu thua các nhà khảo cổ học đấy. Trụ sở dự trù ban đầu rất hoành tráng nay phải thu hẹp lại . Thế rồi tiền của đổ vào khai quật vô tư . Hết đói rồi. Thanh quyết toán phi vụ này mỗi thành viên cũng để ra được một món kha khá. Tất nhiên sếp bao giờ cũng được phần hơn. Chỉ khổ mấy anh chị công nhân hàng ngày đội nắng đội mưa cầm cái bay đào đào bới bới rất nhẹ nhàng để không làm các di tich thức dậy mà nổi giận nhưng lương lậu thì chẳng đáng kể gì. Họ không thuộc biên chế khảo cổ học, họ chỉ là người lao động chân tay làm thuê mà không cần nghiệp vụ gì đáng kể cả
Chưa hết. Phải phát huy thắng lợi chính trị có tầm chiến lược này để khai thác thêm nguồn kinh phí. Mà đã tầm chiến lược thì dự trù bao nhiêu cấp trên phải duyệt bấy nhiêu. Đây là tâm linh, là trách nhiệm đối với tổ tiên . ki bo kiệt xỉn là có tội với tổ tiên , phen này mất chức mất quyền mất bổng mất lợi có khi về hưu non cho nên chẳng quan nào lại dại dột từ chối chút kinh phí nhỏ mọn vài chục vài trăm tỉ, so với các đại công trình khác thì chỉ là “muỗi”. Theo kinh nghiệm, ngành khảo cổ học đã biết phát huy “sức mạnh tổng hợp” của đội quân thông tin tuyên truyền kiểu như đã phóng đại chuyện uống nước giếng cổ của ông Phạm Chuyên nên từ chuyện quốc gia, hoàng thành Hà Nội trở thành chuyện quốc tế . Và tin vui từ bên trời Tây của bà Phó chủ tịch xinh đẹp “Thẩm Thúy Hằng” điện về : UNESCO đã bỏ phiếu công nhận Hoàng thành Thăng Long là di sản thế giới
Đáng lẽ với tin vui này Hà Nội phải tổ chức mít tinh huy động cả triệu người tham gia nhưng vì sợ các thế lực phản động tranh thủ đục nước béo cò nên làm vừa vừa có tính chất nội bộ thôi. Cốt yếu là phen này Khảo cổ học trong đó có thằng con tên Khảo này lần này lại có phần to rồi
Chưa bao giờ ngành chúng tớ lại no như bây giờ. Trong khi kinh tế suy thoái , các ngành, các địa phương kêu oai oái thì Khảo cổ học lúc nào cũng rủng rỉnh tiền . Đúng là “chưa có bao giờ đẹp như hôm nay” . Mà cái đó không phải từ trên trời rơi xuống. Đó là của nả cha ông để lại cho con cháu hôm nay. Nhưng nếu ngành khảo cổ không có tư duy mang tầm thời đại thì mãi mãi các di tích vẫn ngủ yên cùng năm tháng và thằng Khảo này chả bao giờ mơ đến xây một cái nhà cho riêng mình
Hà Nội đang xây dựng khắp nơi. Đào lên chỗ nào chả có di tích. Thủ trưởng trong một lần giao ban đã chỉ thị như vậy. Các cậu phải nắm lấy thông tin này và xử lý tình huống kịp thời. Chẳng hạn khi làm cầu vượt đường Hoàng Hoa Thám để tránh ách tắc giao thông phải đào đê cũ, các cậu phải nhanh chóng nhặt nhạnh các mảnh chai mảnh bát vỡ chẳng biết từ thời Khang Hy nào kêu toáng lên đây là một phần thành cổ . Thế là thành phố phải cho dừng việc xây dựng lại ngay và cấp tiền cho Khảo cổ học Hà Nội đào bới xem có cái gì đáng giá không . Vở cũ lại được diễn lại khi thành phố cho phá một đoạn đê Bưởi nối đường Đào Tấn với đường Nguyễn Khánh Toàn . Nhưng lần này thành phố Hà Nội đã biết tỏng kịch bản của một vở diễn tồi nên họ phớt lờ cứ cho phá đê thông đường. Vụ này khảo cổ học Hà Nội thất thoát hàng chục tỉ !
Thua keo này bày keo khác . Hà Nội chuẩn bị làm cầu vượt qua khu vực Xã Đàn . Láo ! Lần trước Khảo cổ học đã trì hoãn việc hoàn thành đường Xã Đàn tới mấy năm vì cãi nhau chỗ này là Xã đàn của Tổ tiên cúng tế Trời đất , “mặc mẹ” giao thông ách tắc . Nhưng cuối cùng Khảo cổ học đã thua ông Phạm Quang Nghị bí thư Hà Nội khi ông yêu cầu khoanh vùng đặt một tấm đá làm kỉ niệm nơi trước đây có thể là Xã Đàn . Nhưng chỗ này ách tắc giao thông thường xuyên nên Hà Nội lại quyết định bỏ ra bảy trăm tỉ để làm cầu vượt nối đường xã Đàn với Khu Hoàng Cầu . Cơ hội”làm ăn” đã đến, Khảo cổ học lại lên tiếng. Có vị nhân danh nhà “khoa học” lớn tiếng phản đối “Không thể đi lên đầu tổ tiên” . Không biết ông này được chia chác bao nhiêu nếu Hà Nội phải dừng thi công công trình trọng điểm này . Hà Nội phản bác lại; chẳng có cơ sở nào chứng minh chỗ đặt tấm đá tượng trưng là Xã Đàn. Muốn biết Xã Đàn thật sự ở đâu thì phải xới tung cả khu vực này lên. Và coi như xóa sổ đường Xã Đàn . Hà Nội đã tỉnh đòn. Trong khi ông Thảo chủ tịch thành phố yêu cầu các nhà khoa học vào cuộc làm rõ vấn đề thì Hà Nội cứ cho san ủi các ngôi nhà trên đường Nguyễn Lương Bằng coi như chuyện đã rồi . Vậy mà thủ trưởng của tớ không dám cãi to đấy. Lần này có vẻ thua cuộc rồi . Bài học mềm nắn rắn buông xem ra mất hiệu lực rồi
Buồn quá. Cứ cơ sự này thì lại đói mất thôi Thủ trưởng ơi.
Ôi sao cái thân thằng Khảo nó lại khổ thế này . Có lẽ nộp đơn sang Ai Cập xin làm công nhân tiếp tục đào bới sa mạc để tìm phần mộ của các Faraon cho nó lành
Đinh Văn Khảo kính cáo
4 Tháng 5
Lạm phát di sản Có nhiều di sản thiên nhiên và di sản văn hóa được thế giới công nhận và vinh danh là vốn quý của mỗi quốc gia. Nhưng “nhiễu xạ tự nhiên hương”, cái đẹp, cái quý không cần vận động, không cần khoa trương khách du lịch vẫn đ…ến ầm ầm. Vịnh Hạ Long là một ví dụ . Nhưng, lại nhưng nếu mở cả một chiến dịch vận động rồi bỏ phiếu lấy được thì thành hão huyền mất rồi. Thành cổ Hà Nội là một ví dụ khác. Từ khi được công nhận là di sản thế giới chả có “ma” nào từ trong nước và trên quốc tế thèm ngó ngàng. Thế thì có xứng đáng là di sản không? Trong khi AngKo Thom, AngKo Vát của Campuchia , khách quốc tế và khách Việt Nam cứ ùn ùn đến mỗi ngày Việt Nam thuộc loại quốc gia có nhiều di sản thiên nhiên và di sản văn hóa phi vật thể , có thể nói thuộc tốp đầu trên thế giới nhưng ít thứ có giá trị . Cụ thể ít có người đến tham quan, hoặc đến một lần và không bao giờ trở lại Văn hóa phi vật thể là một loại hình di sản có đặc thù riêng, vừa mang tính lịch sử, vừa mang chất văn hóa, vừa phải có tính cộng đồng . Dựa trên các tiêu chí đó Việt Nam đã đề nghị khá nhiều di sản phi vật thể và nhiều cái được công nhận mà chủ yếu do vận động. Nào quan họ, nào chầu văn, vân vân và vân vân . Nghe nói đang vận động cả Hầu đồng vào danh sách đề nghị. Hôm nay người viết có dịp lái xe đưa ông Chabor Chủ tịch Đảng Trí thức xã hội Hunggari, đồng Nghị viên Nghị viện Châu Âu và vợ là bà Tomy một nhà nghiên cứu xã hội học Hunggari tham quan Đến Sóc và tượng thánh Gióng ở trên núi Sóc . Tại đền Sóc bất ngờ và thú vị , các vị khách quốc tế đã được chứng kiến một giá đồng của một buổi Hầu đồng. Các vị khách đã yêu cầu được xem và quay phim chỉ một giá thôi vì không có thời gian . Sau khi xem bà Tomy phát biểu cảm tưởng : Nó làm tôi liên tưởng đến các lễ hội huyền bí ở châu Âu thời Trung cổ ! Vậy mà các vị ở Bộ Văn hóa- Thể dục thể thao , các nhà nghiên cứu văn hóa Việt Nam “xính” di sản đang làm hồ sơ và vận động để hầu đồng được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể đấy . Bệnh thành tích không chỉ lan tràn và phổ biến trong ngành giáo dục mà nó cũng đang như con virut đang gậm nhấm cả ngành văn hóa . Có hão huyền không khi rồi mai đây Hầu đồng lại được UNESCO công nhận là di sản văn hóa phi vật thể và rồi đâu đâu người ta cũng sẽ suốt ngày Hầu đồng, tốn biết bao thời gian , tiền bạc mà chẳng để giải quyết cái gì cả . Nhiều nơi Hầu đồng đã bị thương mại hóa
